แนวทางการพัฒนาการบริหารงานวิชาการแบบมีส่วนร่วมของสถานศึกษา กลุ่มเขตกรุงธนใต้ สังกัดสำนักการศึกษา กรุงเทพมหานคร
THE GUIDELINES FOR DEVELOPING THE PARTICIPATORY ACADEMIC ADMINISTRATION OF SCHOOLS IN DEPARTMENT OF EDUCATION BANGKOK METROPOLITAN ADMINISTRATION
Abstract
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบันและความคาดหวังการบริหารงานวิชาการแบบมีส่วนร่วมของสถานศึกษา กลุ่มเขตกรุงธนใต้ สังกัดสำนักการศึกษากรุงเทพมหานคร 2) เพื่อศึกษาความต้องการจำเป็นการบริหารงานวิชาการแบบมีส่วนร่วมของสถานศึกษา กลุ่มเขตกรุงธนใต้ สังกัดสำนักการศึกษากรุงเทพมหานคร และ 3) เพื่อเสนอแนวทางการพัฒนา การบริหารงานวิชาการแบบมีส่วนร่วมของสถานศึกษา กลุ่มเขตกรุงธนใต้ สังกัดสำนักการศึกษา กรุงเทพมหานคร กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษาและครู โรงเรียนในกลุ่มเขตกรุงธนใต้ สังกัดสำนักการศึกษา กรุงเทพมหานคร ปีการศึกษา 2567 จำนวน 346 คน และผู้ให้ข้อมูลสำคัญ คือ ผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 5 คน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม และแบบสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้าง วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการคำนวณค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานค่า ความต้องการจำเป็นและวิเคราะห์เนื้อหาจากการสัมภาษณ์
ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพปัจจุบันของการบริหารงานวิชาการแบบมีส่วนร่วมของสถานศึกษา กลุ่มเขตกรุงธนใต้ สังกัดสำนักการศึกษากรุงเทพมหานคร อยู่ในระดับมาก ความคาดหวังของการบริหารงานวิชาการแบบมีส่วนร่วมของสถานศึกษา อยู่ในระดับมากที่สุด 2) ความต้องการจำเป็นการบริหารงานวิชาการแบบมีส่วนร่วมของสถานศึกษา เรียงลำดับจากมากไปหาน้อย คือ ด้านการประกันคุณภาพการศึกษา ด้านการวางแผนงานวิชาการ ด้านการพัฒนาหลักสูตรของสถานศึกษา ด้านการนิเทศภายในสถานศึกษา ด้านการพัฒนาสื่อและนวัตกรรม ด้านการวัดและประเมินผล และด้านการจัดการเรียนรู้ ตามลำดับ และ 3. แนวทางการพัฒนาการบริหารงานวิชาการแบบมีส่วนร่วมของสถานศึกษา กลุ่มเขตกรุงธนใต้ สังกัดสำนักการศึกษา กรุงเทพมหานคร ได้แก่ แนวทางการพัฒนาการบริหารงานวิชาการแบบมีส่วนร่วม 7 ด้าน ประกอบด้วย 1) ด้านการประกันคุณภาพ 2) ด้านการวางแผนงานวิชาการ 3) ด้านการพัฒนาหลักสูตรของสถานศึกษา 4) ด้านการนิเทศภายในสถานศึกษา 5) ด้านการพัฒนาสื่อและนวัตกรรม 6) ด้านการวัดและประเมินผล และ 7) ด้านการจัดการเรียนรู้ ตามลำดับ
This research aimed to: 1) study the current conditions and expectations regarding participatory academic administration of schools in Department of Education Bangkok Metropolitan Administration; 2) examine the needs for participatory academic administration in these schools; and 3) propose guidelines for the development of participatory academic administration. The sample group consisted of 346 school administrators and teachers from the Thonburi South District Group in the 2024 academic year, with five experts serving as key informants. Data were collected using questionnaires and semi-structured interviews, and analyzed through percentage, mean, standard deviation, needs assessment analysis, and content analysis.
The research findings revealed that: 1) The current state of participatory academic administration of schools in Department of Education Bangkok Metropolitan Administration is at a high level, while the expectations regarding participatory academic administration are at the highest level. 2) The prioritized needs for participatory academic administration in these schools, ranked from highest to lowest, are as follows: (1) Quality assurance. (2) Academic planning. (3) School curriculum development. (4) Internal educational supervision. (5) Development of instructional media and educational innovations (6) Educational Measurement and Evaluation and (7) Instructional management. And 3) The proposed guidelines for the development of participatory academic administration comprised 7 key aspects: (1) Quality assurance. (2) Academic planning. (3) School curriculum development. (4) Internal educational supervision. (5) Development of instructional media and educational innovations. (6) Educational Measurement and Evaluation and 7) Instructional management.
References
ธันยาภรณ์ สังข์เมือง. (2565). ความต้องการจำเป็นและแนวทางการบริหารงานวิชาการเพื่อยกระดับคุณภาพการศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพิษณุโลก เขต 1. วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยนเรศวร.
นิภาพร พินิจมนตรี. (2563). การพัฒนาแนวทางการบริหารงานวิชาการแบบมีส่วนร่วมสำหรับสถานศึกษาขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 25. วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารและการพัฒนาการศึกษา. คณะศึกษาศาสตร์ : มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
นุชเรศ คำดีบุญ. (2564). การพัฒนาแนวทางการบริหารงานวิชาการของสถานศึกษาในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุดรธานี เขต 4. วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารและการพัฒนาการศึกษา. คณะศึกษาศาสตร์ : มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
ปัญญา ตรีเลิศพจน์กุลและสมฤทัย เตาจันทร์. (2566). การศึกษาสภาพการบริหารงานวิชาการในสถานศึกษาขยายโอกาสทางการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุบลราชธานี เขต 5. วารสารการบริหารการปกครองและนวัตกรรมท้องถิ่น. 7(1). 153-166.
พัชญ์พิชา จันทา. (2563). แนวทางการบริหารงานวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครนายก. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี.
ราชกิจานุเบกษา. (2560). รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. กรุงเทพฯ : คณะรัฐมนตรี.
รุ่งรัชดาพร เวหะชาติ. (2566). การบริหารงานวิชาการเพื่อการพัฒนาคุณภาพสถานศึกษาในวิถีชีวิตใหม่. พิมพ์ครั้งที่ 2. สงขลา : เทมการพิมพ์.
สำนักการศึกษา กรุงเทพมหานคร. (2560). รายงานสรุปผล 3 ปี การประเมินคุณภาพภายในสถานศึกษา สังกัดกรุงเทพมหานคร ปีการศึกษา 2563-2565. กรุงเทพฯ : ศูนย์สื่อและสิ่งพิมพ์แก้วเจ้าจอม มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา.
สำนักงานเลขาธิการวุฒิสภา. (2560). รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. กรุงเทพฯ : สำนักการพิมพ์สำนักงานเลขาธิการวุฒิสภาปฏิบัติหน้าที่สำนักงานเลขาธิการ สภานิติบัญญัติแห่งชาติ.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ.2560 - 2579. กรุงเทพฯ : พริกหวานกราฟฟิค.
สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2565). แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่สิบสาม พ.ศ. 2566 – 2570. สืบค้นเมื่อ 12 ธันวาคม 2567. จาก https://www.nesdc. go.th/article_attach/article_file_20230307173518.pdf
สำนักยุทธศาสตร์และประเมินผล กรุงเทพมหานคร. (2565) นโยบายผู้ว่าราชการ กรุงเทพมหานคร 9 มิติ 215 นโยบาย. กรุงเทพฯ : สำนักการศึกษา.
Krejcie, R. V. and Morgan, D. W. (1970). Determining Sample Size for Research activities. Journal of Educational and Psychological Measurement. 30(3). 607-610.
