การดำเนินชีวิตตามหลักอิทธิบาท 4 ของประชาชนในตำบลศรีสุข อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม

LIVING LIFE ACCORDING TO THE 4 PRINCIPLES OF IDDHIPADA OF THE PEOPLE IN SRISUK SUBDISTRICT KANTHARAWICHAI DISTRICT MAHA SARAKHAM PROVINCE

  • พัชรี ศิลารัตน์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • พระครูสารกิจประยุต . มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • อภิรมย์ สีดาคำ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • พระครูอนุกูลปริยัติการ . มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

Abstract

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาการดำเนินชีวิตตามหลักอิทธิบาท 4 ของประชาชน 2) เพื่อเปรียบเทียบการดำเนินชีวิตตามหลักอิทธิบาท 4 ของประชาชน จำแนกตามปัจจัยส่วนบุคคล และ 3) เพื่อรวบรวมข้อเสนอแนะเกี่ยวกับการดำเนินชีวิตตามหลักอิทธิบาท 4 ของประชาชนในตำบลศรีสุข อำเภอกันทรวิชัย  จังหวัดมหาสารคาม กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ ประชาชนที่อาศัยอยู่ในตำบลศรีสุข อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม จำนวน 349 คน เครื่องมือที่ใช้เป็นแบบสอบถาม สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน สถิติที่ใช้ในการทดสอบสมมติฐานโดยใช้ t-test (Independent Samples) และ F-test


ผลการวิจัยพบว่า 1) การดำเนินชีวิตตามหลักอิทธิบาท 4 ของประชาชนในตำบลศรีสุข  อำเภอกันทรวิชัย  จังหวัดมหาสารคาม โดยรวมอยู่ในระดับมาก  2) ผลการเปรียบเทียบการดำเนินชีวิตตามหลักอิทธิบาท 4 ของประชาชนในตำบลศรีสุข อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม ผู้ตอบแบบสอบถามที่มีเพศต่างกันมีการดำเนินชีวิตตามหลักอิทธิบาท 4 ไม่แตกต่างกัน ส่วนผู้ตอบแบบสอบถามที่มีอายุ และการศึกษาแตกต่างกันมีการดำเนินชีวิตตามหลักอิทธิบาท 4 แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 และ 3) ข้อเสนอแนะเกี่ยวกับการดำเนินชีวิตตามหลักอิทธิบาท 4 ของประชาชนในตำบลศรีสุข อำเภอกันทรวิชัย จงหวัดมหาสารคาม ลำดับจากความถี่มากไปหาน้อย ได้แก่ มีจิตอาสา เป็นมิตรกับทุกคนด้วยความจริงใจ เห็นอกเห็นใจซึ่งกันและกัน และไตร่ตรองและตรวจสอบข้อบกพร่องของตัวเองเสมอ


The objectives of the research were 1) to study the living according to the 4 principles of Iddhipatha of the people in Sri Suk Subdistrict. 2) to compare the lifestyle according to the 4 principles of Iddhipada of the people in Sri Suk Sudistrict, classified according to personal factors and 3) to collect suggestions regarding living life according to the 4 principles of Iddhipada of the people in Sri Suk Subdistrict. Kantharawichai District. Maha Sarakham Province. Sample group used in this research are people living in Hua Si Suk Subdistrict. Kantharawichai District. Maha Sarakham Province 349 people. The tool used is a questionnaire. Statistics used in data analysis include frequency, percentage, mean, and standard deviation, The hypothesis was tested with t-test and F-test.


The results of the research found that: 1) Living life according to the principles of Iddhipada of the people in Sri Suk Subdistrict, Kantharawichai District. Maha Sarakham Province Overall, it is at a high level. 2) Compare the lifestyle according to the 4 principles of Iddhipada of the people in Sri Suk Sudistrict, Kantharawichai District. Maha Sarakham Province It was found that respondents of different genders had no difference in living according to the 4 principles of Iddhipada. As for the resposdents who were aged and different studies have different ways of living according to the principles of Iddipada 4, with statistical significance at the .05 level. 3) And Suggestions regarding living life according to the 4 principles of Iddhipada of the people in Sri Suk Subdistrict. Kantharawichai District. Maha Sarakham Province In order from highest to lowest frequency are: having a volunteer spirit, being friendly to everyone sincerely sympathize with each other and always reflect and examine your own shortcomings.

References

ณิชาภัทร เงินจัตุรัส. (2555). การประยุกต์หลักอิทธิบาท 4 ใช้ในการจัดการเรียนรู้ของนักเรียน ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4-6 โรงเรียนวรรณรัตน์ศึกษา อำเภอเมืองขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

ธิติญา เพ็ชร์แผ้ว และคณะ. (2565). การใช้หลักอิทธิบาท 4 ในการบริหารงานวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาร้อยเอ็ด เขต 2. วารสารพุทธปรัชญาวิวัฒน์. 6(2). 11-25.

ปิ่นมณี ขวัญเมือง. (2557). หลักอิทธิบาท 4 : เส้นทางสู่ความสำเร็จ. วารสารครุศาสตร์อุตสาหกรรม. 13(3). 1-7.

พระครูปลัดสุรวุฒิ จนฺทธมฺโม,ดร. และคณะ.(2563). การประยุกต์ใช้หลักอิทธิบาท 4 ในการดำเนินชีวิตของประชาชนบ้านหัวนาหม่อ ตำบลกุดธาตุ อำเภอหนองนาคำ จังหวัดขอนแก่น. วารสารวิชาการพระพุทธศาสนาเขตลุ่มแม่น้ำโขง. 3(1). 1-11.

พระครูสุนทรธรรมนิทัศน์. (2564). การประยุกต์ใช้หลักอิทธิบาท 4 กับวิสาหกิจชุมชนไม้ปาเก้ ตำบลเวียงทอง อำเภอสูงเม่น จังหวัดแพร่. วารสารธรรมวิชญ์. 3(1). 305-306.

พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). ขุททกนิกาย สุตตนิบาต เล่ม 25. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระบดินทร์ โพธิ์เจริญ และวิไล พลพวก. (2566). การบริหารงานตามหลักอิทธิบาท 4 ของผู้บริหารโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา สังกัดสำนักงานเขตการศึกษาพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา เขต 8. วารสารการบริหารการจัดการและนวัตกรรมท้องถิ่น. 5(1). 205-218.

พระมหาพรรณเชษฐ์ เขมโก (พิมพ์ปัด). (2554). การบริหารบุคลากรตามหลักอิทธิบาท 4 โรงเรียนมัธยมศึกษา อำเภอบางกรวย จังหวัดนทบุรี. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาบริหารการศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระมหาวันเพ็ญ สารโท(ทุมซะ) และคณะ. (2565). การนำหลักอิทธิบาท 4 ไปใช้ในการปกครองงานของกำนันผู้ใหญ่บ้าน อำเภอนากลาง จังหวัดหนองบัวลำภู. วารสารรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย. 2(1). 38-39.

พระเมธีธรรมาภรณ์ (ประยูร ธมฺมจิตฺโต). (2539). “อิทธิปาทกถา” พุทธจักร. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์ มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
สมภพ ชีวรัฐพัฒน์. (2539). จริยธรรมกับชีวิต. ยะลา : วิทยาลัยพลศึกษายะลา.

Taro Yamane. (1973). Statistics: An Introductory Analysis. 3rd ed. New York : Harper and Row Publications.
Published
2025-04-08
How to Cite
ศิลารัตน์, พัชรี et al. การดำเนินชีวิตตามหลักอิทธิบาท 4 ของประชาชนในตำบลศรีสุข อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม. วารสารพุทธปรัชญาวิวัฒน์, [S.l.], v. 9, n. 2, p. 14-22, apr. 2025. ISSN 2730-2644. Available at: <https://ojs.mbu.ac.th/index.php/jbpe/article/view/2602>. Date accessed: 22 may 2026.