โปรแกรมเสริมสร้างสมรรถนะครูด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากาฬสินธุ์ เขต 2 - สายสมบัติ, นิภาวรรณ; จุลสุวรรณ์, สุวัฒน์ (วารสารการบริหารการศึกษา มมร.วิทยาเขตร้อยเอ็ด; Vol 5 No 2 (2568): พฤษภาคม – สิงหาคม 2568, 2025)
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และความต้องการจำเป็นของการจัดการเรียนรู้เชิงรุก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากาฬสินธุ์ เขต 2 และ 2) เพื่อพัฒนาโปรแกรมเสริมสร้างสมรรถนะครูด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากาฬสินธุ์ เขต 2 กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้ ได้แก่ ครู โรงเรียนประถมศึกษาในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากาฬสินธุ์ เขต 2 จำนวน 297 คน และผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 7 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบสอบถามแบบกึ่งโครงสร้าง สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์บข้อมูล ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ดัชนีความต้องการจำเป็น ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพปัจจุบันของการจัดการเรียนรู้เชิงรุก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากาฬสินธุ์ เขต 2 โดยรวมอยู่ในระดับน้อย สภาพที่พึงประสงค์ของการจัดการเรียนรู้เชิงรุก โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด และความต้องการจำเป็น โดยเรียงลำดับจากมากไปหาน้อย ได้แก่ (1) การจัดการเรียนรู้ (2) การใช้และพัฒนาสื่อนวัตกรรม (3) การออกแบบการเรียนรู้ (4) การวัดและประเมินผล ตามลำดับ และ 2) โปรแกรมเสริมสร้างสมรรถนะครูด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากาฬสินธุ์ เขต 2 ประกอบไปด้วย (1) หลักการ (2) วัตถุประสงค์ (3) เนื้อหาและกิจกรรม (4) วิธีการพัฒนา (5) การประเมินผลโปรแกรม ซึ่งประกอบไปด้วย 4 Module ได้แก่ Module 1 การออกแบบการจัดการเรียนรู้เชิงรุก Module 2 การจัดการเรียนรู้เชิงรุก Module 3 การใช้และพัฒนาสื่อและแหล่งเรียนรู้สำหรับการจัดการเรียนรู้เชิงรุก Module 4 การประเมินผลการจัดการเรียนรู้เชิงรุกระยะเวลาการพัฒนา รวมทั้งสิ้น 120 ชั่วโมง และได้รับการประเมินจากผู้ทรงคุณวุฒิโดยมีความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด และความเป็นไปได้อยู่ในระดับมากที่สุด This research article aimed 1) to study the current state, desired state, and needs for active learning management under the jurisdiction of the Kalasin Primary Educational Service Area Office 2, 2) to develop a competency enhancement program for teachers in active learning management under the Kalasin Primary Educational Service Area Office 2. The sample group consisted of 297 primary school teachers under the Kalasin Primary Educational Service Area Office 2, along with 7 experts. The research tool was a semi-structured questionnaire. The statistics used in data analysis included percentage, mean, standard deviation, and the Modified Priority Needs Index. The research findings revealed that: 1) The current state of active learning management in the Kalasin Primary Educational Service Area Office 2 was generally at a low level, while the desired state was at the highest level. The prioritized needs, ranked from highest to lowest, were: (1) Learning management, (2) Use and development of innovative media, (3) Learning design (4) Assessment and evaluation. The competency enhancement program for teachers in active learning management under the Kalasin Primary Educational Service Area Office 2 comprised five components: (1) Principles, (2) Objectives, (3) Content and activities, (4) Development methods5) Program evaluation. The program consisted of four modules: Module 1: Design of active learning management. Module 2: Active learning management. Module 3: Use and development of instructional media and learning resources for active learning. Module 4: Evaluation of active learning management. The total development time was 120 hours. The program was assessed by experts and found to be highly appropriate and highly feasible.